حبیب نجار که در سوره «یس» داستانش آمده کیست؟
حبیب نجّار، مرد مؤمنی که نامش در قرآن نیامده اما در تفاسیر با داستان «اصحابالقریه» گره خورده، همان کسی است که از دورترین نقطه شهر به یاری پیامبران شتافت و سرانجام جان خود را در راه ایمان و دفاع از توحید فدا کرد.
به گزارش منیبان، نام حبیب نجار صریحاً در قرآن نیامده اما در منابع اسلامی، ضمن نقل ماجرای «اصحابالقَریَه» در آیات ۱۳ـ۲۹ سوره یس، به نام وی تصریح شده است. بنابر این آیات، پس از این که اصحاب قریه دو رسولی را که برای دعوت آنان به توحید آمده بودند، تکذیب میکنند. مردی شتابان از دوردست شهر میآید و مردم را به پیروی از رسولان فرامیخواند و ایمان خود را به پروردگار آشکار میسازد. پس از مرگ وی، قوم او با صیحهای هلاک میگردند. در منابع اسلامی، این مرد مؤمن حبیب نجّار دانسته شده است.
بنابر روایت حوزه، در تفاسیر و تواریخ اسلامی این داستان با تفصیل بیشتر و گاه با اختلافاتی نقل شده است. بر این اساس حضرت عیسی علیهالسلام دو تن از حواریون خود را به انطاکیه (که در قرآن «القَرْیه» خوانده شده است) میفرستد. فرستادگان عیسی در حوالی شهر با چوپان پیری روبرو میشوند و او را به پرستش خدا و دین عیسی علیهالسلام دعوت میکنند. چوپان از آنان درخواست معجزه میکند و ایشان پسر بیمار او را شفا میدهند و پیرمرد (که همان حبیب نجّار است) به گفتههای آنان ایمان میآورد.
دلایل دیگری نیز برای ایمان آوردن حبیب نقل شده است، از جمله این که رسولان، پسر او را که هفت روز از مرگش میگذشت زنده کردند و دیگر این که خودِ حبیب را که به جذام مبتلا بود شفا دادند. فرستادگان پس از ورود به انطاکیه به دستور پادشاه زندانی میشوند. حضرت عیسی رسول سومی را به یاریشان میفرستد و آنان در حضور پادشاه معجزاتی از خود نشان میدهند اما پادشاه و اطرافیان او (بنابه قولی) تصمیم به قتل رسولان میگیرند. حبیب نجّار هنگامی که از این خبر آگاه میشود، شتابان خود را به منکران میرساند و آنان را به پذیرش یگانهپرستی و معاد دعوت میکند، اما مردم به او حمله میکنند و او را به طرز فجیعی به قتل میرسانند.
در منابع تفسیری و روایی، از حبیب نجّار و ایمان وی تجلیل شده است. اگر چه به نوشته برخی منابع، وی پیش از ایمان به رسولان، مشرک بوده است و حتی گفتهاند هفتاد سال بت میپرستیده است، ولی عدهای وی را در زمره کسانی چون ورقه بن نوفل، بحیرا و قس بن ساعده شمردهاند که پیش از بعثت پیامبر اکرم به او ایمان داشتهاند، چنان که تصریح شده حبیب نجار ششصد سال پیش از ظهور اسلام به حضرت محمد صلی اللّه علیه و آله و سلم مؤمن بوده است.
بر اساس حدیثی نبوی، حبیب نجّار (که از او با لقب مؤمن آل یس یاد شده است) به همراه حزقیل (ملقب به مؤمن آل فرعون) و حضرت علی علیهالسلام کسانیاند که حتی لحظهای به خدا کافر نشدند. در احادیث دیگری از پیامبر اکرم، حبیب نجّار از صدیقان، مقربان الهی و اهل بهشت و یکی از مصادیق «ثُلَّهٌ مِنَ الْأَوَّلِینَ» معرفی شده است.
منبع: دانشنامه اسلامی اهلبیت