احتمال جنگ یک ماهه چقدر است؟
در حالی که دولت دونالد ترامپ میگوید عملیات نظامی علیه ایران ممکن است «حدود چهار هفته» طول بکشد، تحلیلگران هشدار میدهند که واقعیتهای میدانی با این خوشبینی همخوانی ندارد.
به نوشته سیانان آنچه آغاز شده نه یک ضربه محدود، بلکه بحرانی پیچیده با پیامدهای پیشبینیناپذیر است.
در تحلیل ارائهشده توسط نیک پتسون والش، تأکید میشود که عملیات مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران از همان ابتدا نشانههایی از فراتر رفتن از یک حمله کوتاهمدت داشته است. گستره اهداف، حجم حملات و واکنش سریع تهران همگی نشان میدهند که برآورد زمانی کاخ سفید ممکن است بیش از حد سادهانگارانه باشد.
بر اساس این تحلیل، یکی از بزرگترین ابهامها، نبود هدف استراتژیک شفاف است. آیا هدف، صرفا تضعیف توان موشکی و هستهای ایران است؟ یا ایالات متحده و اسرائیل بهدنبال تغییر نظام در تهراناند؟ پاسخ روشن و رسمی به این پرسش داده نشده و همین خلأ، خطر لغزش به یک درگیری طولانیمدت را افزایش میدهد.
سیانان همچنین به واکنش ایران اشاره میکند؛ واکنشی که نه نمادین، بلکه عملی بوده است. حملات موشکی و پهپادی به اهداف اسرائیلی و پایگاههای آمریکا در منطقه، نشان میدهد که تهران قصد عقبنشینی سریع ندارد و در هدف قراردادن اهداف موردنظرش موفق بوده است. این چرخه «حمله و تلافی» همان الگویی است که بسیاری از جنگهای خاورمیانه را از یک عملیات محدود به بحرانی چندساله تبدیل کرده است.
نکته مهم دیگر، نگاه ترامپ به تحولات داخلی ایران است. او بارها بهطور ضمنی از مردم ایران خواسته در برابر حکومت خود بایستند. اما تحلیلگران سیانان این تصور را غیرواقعبینانه میدانند و یادآور میشوند که ساختار جامعه ایران، مانع شکلگیری سریع چنین تحولی میشود؛ بهویژه در شرایط جنگ خارجی که اغلب به انسجام داخلی میانجامد.
در داخل آمریکا نیز، این جنگ با وعدههای انتخاباتی ترامپ در تعارض قرار گرفته است. او که خود را رئیسجمهور «پایاندهنده جنگهای بیپایان» معرفی میکرد، اکنون درگیر یکی از پرریسکترین مداخلات نظامی دهههای اخیر شده است.
جمعبندی سیانان روشن است: جنگ با ایران نه کوتاه خواهد بود، نه ساده و نه قابلکنترل. نبود اهداف مشخص، واکنش فعال تهران و پیامدهای منطقهای، همگی نشان میدهند که این بحران میتواند بسیار فراتر از آنچه کاخ سفید وعده داده، ادامه یابد، با هزینههایی که هنوز ابعاد کامل آن روشن نشده است.