رونمایی و بهره‌برداری از 4 دستاورد دانش‌بنیان سازمان انرژی اتمی

همزمان با گرامیداشت هفته دولت و با حضور محمد اسلامی، معاون رییس‌جمهور و رییس سازمان انرژی اتمی و جمعی از مدیران ارشد صنعت هسته‌ای، سامانه‌های تشخیص پلاسما توکامک تحت عناوین سامانه فتوالکترون، سامانه بالومتری و سامانه تبادل بار و همچنین آزمایشگاه آزمون‎های غیرمخرب(NDT) به عنوان دستاوردهای دانش‌بنیان رونمایی و راه‌اندازی شدند.

سامانه فتوالکترون

سامانه فتوالکترون به عنوان یک محصول دانش‌بنیان دارای قابلیت اندازه‌گیری دمای الکترون پلاسمای توکامک است. سامانه فتوالکترون به‌منظور تولید انرژی در توکامک‌های آتی کشور کاربرد دارد.

شایان ذکر است سامانه طیف سنج فوتوالکترونی یک ابزار تشخیصی غیرتماسی است که در آن با اندازه‌گیری انرژی و مشخصات پرتوهای ایکس خروجی از پلاسما می‌توان دمای الکترون‌های پلاسما را به‌دست آورد.

سامانه بالومتری

سامانه بالومتری برای نخستین بار در کشور طراحی و تولید شده و محصولی دانش‌بنیان بوده و از قابلیت اندازه‌گیری توان اتلافی پلاسمای توکامک برای بهینه‌سازی عملکرد برخوردار است. سامانه بالومتری به‌منظور تولید انرژی در توکامک‌های آتی کشور قابل استفاده است.

بالومتری یک تکنیک آشکارسازی متعارف در اکثر توکامک‌ها است که به دلیل دارا بودن ساختاری انعطاف‌پذیر از آن برای اندازه‌گیری انرژی اتلافی ناشی از تابش‌های گسیل شده از پلاسمای محصورسازی، به‌طور گسترده استفاده می‌شود. این سامانه تشخیصی در اغلب توکامک‌ها از جمله توکامک‌های بزرگی نظیر KSTAR، EAST و JT-60U مورد استفاده قرار می‌گیرد.

سامانه تبادل بار

سامانه تبادل بار به عنوان محصولی دانش‌بنیان برای نخستین بار در کشور طراحی و تولید شده و از قابلیت اندازه‌گیری یون‌های پلاسمای توکامک برخوردار بوده و این سامانه برای تولید انرژی در توکامک‌های آتی کشور قابل استفاده است.

گفتنی است سامانه تبادل بار از جمله مهم‌ترین سیستم‌ها برای اندازه‌گیری دمای پلاسما در اکثر توکامک‌های به روز دنیا مورد استفاده قرار می‌گیرد. به‌طور کلی هدف از ساخت این سامانه، اندازه‌گیری دمای یون پلاسما با استفاده از اتم‌های خنثی است.

بهره‌برداری از آزمایشگاه آزمون‎های غیرمخرب(NDT)

آزمایشگاه آزمون‌های غیر مخرب (Non -Destructive Test) به عنوان یک مرکز تخصصی در حوزه آزمون، بازرسی، آموزش و ارزیابی صلاحیت نیروهای متخصص، با هدف ارایه خدمات فنی و مهندسی به صنایع مختلف کشور راه‌اندازی شده است.

این مجموعه با بهره‌گیری از تجهیزات تخصصی، کارشناسان مجرب و رویه‌های اجرایی استاندارد، خدمات مرتبط با آزمون‌های غیرمخرب و ارزیابی وضعیت تجهیزات، قطعات و مواد را ارایه می‌کند.

در این آزمایشگاه، روش‌های اصلی آزمون‌های غیرمخرب از جمله بازرسی چشمی (Visual Test)، آزمون‌ مایعات نافذ (Penetrant Test)، آزمون ذرات مغناطیسی(Magnetic Test)، آزمون فراصوتی(Ultrasonic Test) ، آزمون رادیوگرافی (Radiographic Test) و آزمون جریان گردابی(Eddy Current Test) مورد استفاده قرار می‌گیرد.

گفتنی است در این آزمایشگاه خدمات متعددی نظیر برگزاری دوره‌های آموزشی برای تمام واحدهای صنعت هسته‌ای، برگزاری آزمون‌های تایید صلاحیت اشخاص براساس استاندارد 9712 ISO/IEC در صنعت هسته‌ای؛ ارایه مشاوره‌های تخصصی و انجام آزمون‌های غیر مخرب خاص برای صنایع هواپیمایی، نیروگاهی (مپنا، وزارت نفت) و شرکت گاز؛ انجام رادیو گرافی صنعتی دیجیتال برای پروژه‌های خاص و قطعات حساس که رادیوگرافی با فیلم امکان‌پذیر نیست و بازرسی شرکت های متقاضی برگزاری دوره‌های آمورشی آزمون‌های غیر مخرب و اعطای مجوز برگزاری این دوره‌ها به صنایع گوناگون ارایه می‌شود.

شایان ذکر است این دستاوردها حاصل تلاش مستمر، کار تیمی، تخصصی و نمونه‌ای موفق از همکاری مشترک بخش دولتی با چندین شرکت دانش‌بنیان و مراکز علمی و تحقیقاتی بوده و بستر ارایه خدمات تخصصی و پیشرفته به صنایع مختلف کشور را فراهم کرده است.